ریاضی، یک از درس‌هایی است که در کارنامه تقریباً تمام مقاطع تحصیلی، کمترین نمره را به خود اختصاص می‌دهد. درسی است که در ایام امتحانات، بیشترین استرس و فشار را به دانش‌آموزان و دانشجویان وارد می‌کند؛ اما در این نوشته، نمی‌خواهم به آسیب‌شناسی این امر بپردازم؛ بلکه می‌خواهم در مورد یاد ندادن منطق و استدلال ریاضی به دانش‌آموزان و دانشجویان بنویسم.

این روزها که دارم برگه‌های امتحانی ریاضی ۱ دانشجویانم را تصحیح می‌کنم، به وضوح می‌بینم که در دوران دبیرستان و حتی راهنمایی، چیزی در مورد منطق و استدلال‌ ریاضی، به آن‌ها گفته نشده است. به عبارت دیگر، به آن‌ها یاد داده نشده است یا یاد نگرفته‌اند یا نخواسته‌اند که یاد بگیرند که منطق ریاضی، چیزی فراتر از x و yها است؛ به آن‌ها یاد داده نشده است که هر مساله ریاضی را می‌توان با چند روش مختلف حل کرد؛ به آن‌ها یاد داده نشده است که با وجود چند روش حل مختلف، همه این روش‌ها باید به یک جواب یکتا برسند. به آن‌ها یاد داده نشده است که ریاضی مانند علوم تجربی نیست که نتوان درستی جواب‌ها را ثابت کرد.

فهم نادرست قواعد ابتدایی ریاضی

علاوه بر این موارد گفته شده، می‌بینم که بعضی از دانشجویان، ابتدایی‌ترین قواعد جمع، تفریق، ضرب، جزرگیری و… را هنوز یاد نگرفته‌اند و یا نخواسته‌اند که یاد بگیرند. این موارد فقط به دانشگاه فعلی‌ام محدود نمی‌شود؛ بلکه  در بیشتر کلاس‌های خصوصی و یا حل تمرینی که تا به حال داشته‌ام، وجود دارد. عکس‌های زیر را که از برگه‌های امتحانی دانشجویان انتخاب کرده‌ام را ببینید تا خودتان متوجه عمق فاجعه بشوید. فقط قبل از آن، باید توضیح بدهم که به دلیل جلوگیری از فاش شدن احتمالی هویت دانشجویان، آن‌ها را به صورت تایپ‌شده قرار داده‌ام. همچنین محاسبات نشان داده شده در این عکس‌ها، به علت اشتباه نوشتاری و یا خستگی نبوده است؛ چون این‌گونه موارد، بارها و بارها در جواب‌‌ به سوال‌های دیگر هم تکرار شده‌اند.

فهم نادرست قواعد ابتدایی ریاضی

همان‌طور که می‌بینید در تمام موارد بالا، دانشجو با یک مقدار استدلال، می‌توانست به سادگی درستی این تساوی‌ها را بررسی کند. به عنوان مثال، در تساوی شماره (۱)، با قرار دادن مثلاً عدد ۱ به جای x، به راحتی می‌فهمید که این تساوی، برقرار نیست و یا در تساوی شماره (۴)، چرا باید دو علامت مختلف، معادل هم باشند و یا در تساوی شماره (۵)، چرا باید مشتق عبارت ساده سمت راست، برابر عبارت نسبتاً پیچیده سمت چپ باشد. اینجاست که نتیجه می‌گیرم روحیه منطق و استدلال ریاضی، در بعضی از این دانشجویان، رشد نکرده است و مطمئناً در ترم‌های بالاتر هم به کندی رشد خواهد کرد.

بروزرسانی در تاریخ ۱۳ مهر ۹۲: به تازگی متوجه شده‌ام که گویا قوانین مربوط به مردودی در دبیرستان، تغییر کرده است و کمتر در این مورد، سخت‌گیری می‌شود. در نتیجه، دانش‌آموزان، نسبت به گذشته، راحت‌تر، درس‌ها را پاس می‌کنند. علاوه بر این، در این نوشته، به هیچ وجه، قصد کمرنگ کردن تلاش معلمان عزیز ریاضی دوره دبیرستان را نداشته‌ام.

مشکل وقتی دردناک‌تر می‌شود که بدانیم این دانشجویان، دانشجویان علوم پایه و مهندسی هستند؛ یعنی دانشجویانی که یا استادان آینده دانشگاه‌ها هستند و یا قرار است پروژه‌های مهندسی کشور، به دست آن‌ها سپرده شود. به راستی، نظام آموزشی کشور، به کدام سمت دارد می‌رود؟

لینک ثابت: http://panevis.ir/?p=353

 

این نوشته را به اشتراک بگذارید: